Zoeken
  • Stef

Over gelukkig zijn...

Bijgewerkt: 5 feb 2018


Nog zo één van die rages van ’t moment. Eveneens eentje die ook alweer vet wat jaren aan de gang is. Gelukkig zijn. We moe-ten gelukkig zijn. Zelfs nog maar het kleinste greintje ongelukkig zijn, is uit den boze. Alweer één van de zovele onderdelen van de maakmare mens. Iets dat trouwens volgens mij vooralsnog een absolute illusie is. En hopelijk blijft dat nog lang zo, maar daar schrijf ‘k later wel ‘ns over.


Maar gelukkig zijn dus. In 2003 werd er zelfs in Nederland een heel nieuw magazine rond opgericht: Happinez. En nu zo’n 15 jaar later was er zelfs in 2017 al voor de derde keer het Happinez Festival. Zeg maar de jaarlijkse hoogmis van de gelukszoekers, het Tomorrowland van de spiritualiteit, het Walhalla van de zelfhulp.


Sinds de positieve psychologie in de jaren ’60 op gang getrokken werd door Martin Seligman, zijn er duizenden studies gedaan naar de wetenschap van het geluk en minstens nog ‘ns zoveel zelfhulpboeken geschreven, om je te leren hoe je welbevinden verhoogd en het meeste uit je leven haalt. Veel succes met ze allemaal te lezen! Ik schat dat je aan het lezen van de samenvattingen alleen al minstens zo’n 15 mensenlevens zoet bent.


Maar zijn we sindsdien gelukkiger? Het subjectieve gevoel van geluk is er de laatste 40 niet op verbeterd. Nochtans is, objectief gezien, de wereld er wél enorm beter op geworden. Is de mens misschien niet gewoonweg geprogrammeerd om het grootste deel van de tijd ontevreden te zijn?


Een deel van het probleem is onder meer dat geluk niet zo maar één dingentje is, en dat sommige van die dingen elkaar zelfs in de weg staan. Een beetje meer geluk hier, kan makkelijk minder geluk op een ander vlak betekenen.


Een ander probleem zit ‘m in de manier waarop ons brein geluk verwerkt. Hoe vaak hoor je niet iemand zeggen "Zou het niet fantastisch zijn als…" of "Weet je nog hoe fantastisch het was toen...". Zelden hoor je mensen zeggen: "Ik ben hier… nu… en ik ben best gelukkig!".


Meestal is ons verleden nauwelijks spectaculairder dan ons heden, evenmin als dat onze toekomst dat zal zijn. Maar we leven constant met de gedachte dat dat wel zo is.


Een van de zaken waarom dat zo is, is de optimisme denkfout, oftewel de neiging te denken dat onze toekomt beter zal zijn dan ons huidig moment. Als een leraar aan het begin van het academiejaar de gemiddelde eindscores van de afgelopen jaren opgeeft, en dan aan de studenten vraagt wat ze denken dat hun eindscores zullen zijn, geven ze steevast een hoger cijfer. Desondanks dus het gegeven bewijs.

En er is ook nog zoiets als het Pollyana Principe. Dat betekent dat we ons prettige dingen beter herinneren dan slechte dingen. Alleen bij depressieve mensen is dit net andersom. We schijnen vooral de prachtige highlights uit het verleden te herinneren, en vergeten vaak de dagdagelijkse gevoelens van sleur en verveling. Vaak is die herinnering aan het verleden nog niet eens zo correct en was het dus niet eens zo fantastisch als dat we menen dat 't was.


En zo werkt ons brein. Als ons verleden zo geweldig was, en de toekomst alleen maar beter kan worden, dan geeft ons dat hoop over die slechte momenten die we in het nu beleven.


Maar geluk is vluchtig. We werken hard om iets te bereiken, maar zodra het bereikt is, zijn de gevoelens van geluk snel weer verdwenen en vallen we terug in onze plooi om daarna weer hard te gaan denken over hoe we nu weer terug gelukkig kunnen worden. De meeste mensen horen het niet graag, maar je algemene niveau van geluk zal binnen 10 of binnen 20 jaar, op dat ogenblik waarschijnlijk net hetzelfde aanvoelen als dat 't nu voelt.


We denken allemaal dat alles beter zal zijn als we de Lotto maar eens zouden kunnen winnen, of als we dit of dat zouden kunnen bereiken. Blijkt echter vaak dat dit niet zo is, en zelfs in veel gevallen net tot minder geluk en alleen maar tot desillusie leidt. Want we willen altijd maar meer, dat is nu eenmaal hoe de geest werkt. En vanuit een evolutionair standpunt gezien, is dat maar best ook.


Nu begrijp me hier absoluut niet verkeerd. Er is helemaal niets mis met gelukkig zijn, integendeel zelfs. Maar moeten we echt continu streven naar een continu geluksgevoel? Moeten we ons voor de kop slaan als het eens een dagje of zelf een paar dagen of maanden minder met ons gaat?


Zouden we ons niet beter troosten met de gedachte dat er zoiets als geluk bestaat en leren genieten van die momenten waarop we ons gelukkig voelen? Moeten we misschien niet leren aanvaarden dat niemand alles heeft of altijd gelukkig is en aanvaarden dat ongelukkig zijn best oké is en een normaal deel van ons leven uitmaakt?

0 keer bekeken